پارک ملی بمو شیراز | راهنمای بازدید از یکی از ارزشمندترین مناطق طبیعی فارس
بهاره بهرامی پارک ملی بمو یکی از ارزشمندترین مناطق طبیعی استان فارس و از مهمترین زیستگاههای حیاتوحش در نزدیکی شیراز است. این منطقه حفاظتشده در دامنههای رشتهکوه زاگرس قرار دارد و با وسعتی نزدیک به ۴۸ هزار هکتار، علاوه بر طبیعت بکر و زیبا، زیستگاه گونههایی مانند پلنگ ایرانی، آهو، قوچ و میش، بز و پازن و انواع پرندگان شکاری است و از این نظر اهمیت زیستمحیطی بالایی دارد.
اگرچه پارک ملی بمو در فاصله نسبتاً کمی از شیراز قرار دارد؛ اما بازدید از آن با گردش در یک پارک شهری متفاوت است و ازاینرو باید قبل از رفتن بدانید که به چطور جایی خواهید رفت. با توجه به اهمیت این موضوع در ادامه این مطلب مفصل راجع به این پارک، مسیر دسترسی، جاذبهها و بهترین زمان بازدید از آن صحبت خواهیم کرد.
پارک ملی بمو کجاست؟
پارک ملی بمو در شمالشرق شیراز و در محدوده شهرستان زرقان، در استان فارس قرار دارد. این منطقه در مسیر شیراز به مرودشت و در نزدیکی جاده شیراز-اصفهان واقع شده و حدود ۴۴ کیلومتر با شیراز فاصله دارد. پارک ملی بمو در میان ارتفاعات زاگرس قرار دارد و نام آن برگرفته از کوه بمو است.
اطلاعات کلی پارک ملی بمو
همانطور که در ابتدا اشاره کردیم، پارک ملی بمو از مهمترین مناطق حفاظتشده استان فارس است که به دلیل وسعت زیاد، تنوع زیستی و نزدیکی به شیراز، جایگاه ویژهای در میان جاذبههای دیدنی شیراز دارد. پیش از آنکه به معرفی کامل این پارک بپردازیم، در جدول زیر میتوانید اطلاعات کلی این پارک را مشاهده کنید.
| اطلاعات کلی پارک ملی بمو | |
| موقعیت | استان فارس، شمالشرق شیراز، محدوده زرقان |
| فاصله از شیراز | حدود ۴۴ کیلومتر |
| مساحت | حدود ۴۸ هزار هکتار |
| نوع منطقه | پارک ملی و منطقه حفاظتشده |
| سال آغاز حفاظت | ۱۳۴۱ بهعنوان منطقه شکار ممنوع |
| ثبت بهعنوان پارک ملی | ۱۳۵۴ |
| نام پارک | بمو (برگرفته از کوه) |
| اقلیم | نیمهخشک و سرد |
| مهمترین ویژگی | تنوع زیستی و زیستگاه گونههای ارزشمند حیاتوحش |
| گونههای شاخص جانوری | پلنگ ایرانی، آهو، قوچ و میش، بز و پازن، کفتار و پرندگان شکاری |
مسیر دسترسی به پارک ملی بمو
برای رسیدن به پارک ملی بمو باید از شیراز به سمت زرقان و مرودشت حرکت کنید. این پارک در مسیر جاده شیراز-اصفهان قرار دارد. نرسیده به زرقان، در محدوده پل غیرهمسطح پالایشگاه، باید وارد مسیر فرعی منتهی به پارک شوید. پس از ادامه مسیر، تابلوهای راهنمای پارک ملی بمو مسیر را به شما نشان میدهند.
بهترین زمان بازدید از پارک ملی بمو
بهار و پاییز بهترین زمان برای بازدید از پارک ملی بمو هستند؛ زیرا در این فصلها دمای هوا معمولاً معتدلتر است و شرایط مناسبتری برای طبیعتگردی و پیادهروی وجود دارد.
جاذبهها و دیدنیهای پارک ملی بمو
پارک ملی بمو فقط یک منطقه حفاظت شده نیست و در واقع در محدوده آن میتوانید از تماشای چشماندازهای کوهستانی، چشمهها و چندین جاذبه دیگر هم لذت ببرید. در ادامه این بخش مهمترین جاذبههای این پارک را معرفی خواهیم کرد.
حیوانات و گونههای جانوری پارک ملی بمو
پارک ملی بمو یکی از زیستگاههای مهم حیاتوحش استان فارس است که تنوع جانوری زیادی دارد. بر اساس منابع موجود، گونههای مختلفی از پستانداران، پرندگان، خزندگان و دوزیستان در این منطقه زندگی میکنند که در میان آنها پلنگ ایرانی یکی از مهمترین گونههای جانوری بمو بهحساب میآید.
از دیگر پستانداران این منطقه میتوان به آهو، قوچ و میش، بز و پازن، گراز، کفتار، گربه وحشی و گربه جنگلی اشاره کرد. از پرندگان این منطقه هم میتوان از عقاب طلایی، جغد کوچک و شاهبوف نام برد. بزها و پازنها را میتوانید در صخرهها و ارتفاعات بمو ببینید. در دشتها و تپهماهورهای اطراف هم آهو و قوچ و میش را خواهید دید.
پوشش گیاهی پارک ملی بمو
پوشش گیاهی بمو بیشتر شامل بوتهزارها و گونههای سازگار با اقلیم نیمهخشک منطقه میشود. تاکنون بیش از ۳۰۰ گونه گیاهی در این پارک شناسایی شده که بخشی از آنها ارزش دارویی دارند. گون، درمنه، هوم، بادام کوهی، بنه، پیچک، پیچک پیکانی، انزروت و جوسیخ از گونههای گیاهی مهم بمو هستند.
در فصل بهار نیز در صورت مساعد بودن شرایط آبوهوایی، در برخی قسمتهای پارک، گلهای وحشی مانند لاله و شقایق نیز میرویند که جلوه زیباتری به این منطقه میدهند.
موزه پارک ملی
موزه حیاتوحش پارک ملی بمو در ابتدای محدوده پارک قرار دارد و در آن میتوانید مجموعهای از نمونههای تاکسیدرمی شده جانوران بومی منطقه را ببینید. بر اساس اطلاعات موجود، بازدید از موزه در زمانهای مشخص و بهصورت گروهی امکانپذیر است و معمولاً در ایام نوروز یا روزهایی که اداره کل حفاظت محیطزیست فارس اعلام میکند، میتوانید از این مجموعه دیدن کنید؛ بنابراین بهتر است پیش از مراجعه، زمان فعالیت موزه را بررسی کنید.
کوه بمو
کوه بمو یکی از مهمترین بخشهای این پارک است که در واقع بخشی از ارتفاعات زاگرس محسوب میشود و از چند رشتهکوه در امتداد شرقی-غربی تشکیل شده است. قله کلاسد بلندترین نقطه کوه بمو است که ارتفاع آن به حدود ۲۷۰۰ متر میرسد. کوه بمو علاوه بر چشماندازهای زیبای طبیعی، زیستگاه گونههایی مانند بز و پازن و قوچ و میش هم هست.
چشمه فیلی
چشمه فیلی یکی از چشمههای طبیعی منطقه بمو است که در دامنههای کوه بمو قرار دارد. وجود این چشمه در چنین منطقه خشکی اهمیت زیادی برای حیاتوحش دارد. البته بهجز این چشمه، آبشخورهای طبیعی هم در این منطقه وجود دارند که آنها هم نقش مهمی در تأمین آب مورد نیاز جانوران دارند. اگر قصد بازدید از این چشمه را داشتید، سعی کنید آرامش محیط را بر هم نزنید و از نزدیک شدن به حیواناتی که در حال نوشیدن آب هستند، خودداری کنید.
قوانین و نکات مهم بازدید از پارک ملی بمو
پارک ملی بمو یک منطقه حفاظتشده است و بنابراین باید پیش از مراجعه، قوانین مربوط به بازدید از این منطقه را بدانید. از مهمترین این قوانین میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- پارک ملی بمو به دو بخش تفرجگاه و موزه حیاتوحش و تفرجگاه گسترده تقسیم میشود. برای ورود به بخش تفرجگاهی گسترده، باید از سازمان حفاظت محیطزیست استان فارس مجوز دریافت کرده باشید.
- زمان بازدید از بخشهای مختلف پارک ممکن است با توجه به شرایط منطقه و تصمیمات اداره محیطزیست تغییر کند.
- بازدید از موزه حیاتوحش فقط در زمانهای اعلامشده و طبق شرایط تعیینشده امکانپذیر است.
- در فصل زایش حیاتوحش ممکن است ورود، کوهنوردی و عکاسی در برخی قسمتهای پارک محدود یا ممنوع شود.
- از روشن کردن آتش، رها کردن زباله و آسیب زدن به پوشش گیاهی خودداری کنید.
- برای حفظ آرامش این منطقه حفاظت شده، از ایجاد سروصدا و پخش موسیقی با صدای بلند خودداری کنید.
- بدون مجوز وارد محدودههای ممنوعه یا مسیرهای خارج از محدوده تفرجگاهی نشوید.
نکات ایمنی هنگام نزدیک شدن به حیوانات
یکی از جذابیتهای پارک ملی بمو مشاهده حیاتوحش در زیستگاه طبیعی آنها است؛ اما نباید برای دیدن حیوانات به آنها نزدیک شد. حیوانات وحشی رفتار قابل پیشبینی مانند حیوانات اهلی ندارند و اگر احساس خطر کنند، ممکن است واکنش تهاجمی نشان دهند. ازاینرو لازم است که:
- از نزدیک شدن، دنبال کردن یا محاصره حیوانات خودداری کنید.
- فاصله ایمن خود را با حیوانات حفظ کنید و برای گرفتن عکس به آنها نزدیک نشوید.
- هرگز به حیوانات غذا ندهید.
- اگر حیوانی مسیر شما را مسدود کرد، فاصله بگیرید و اجازه دهید خودش از محل دور شود.
- در صورت مشاهده گونههای خطرناک مانند پلنگ یا کفتار، به حیوان نزدیک نشوید و از دویدن یا حرکات ناگهانی پرهیز کنید.
- به لانه یا محل استراحت تولههای حیوانات نزدیک نشوید.
- ترجیحاً بهصورت گروهی حرکت کنید و از مسیرهای مجاز خارج نشوید.
امکانات پارک ملی بمو برای گردشگران
امکانات پارک ملی بمو نسبت به بسیاری از جاذبههای گردشگری بسیار محدود است؛ زیرا بخش زیادی از این منطقه در محدوده حفاظتشده قرار دارد و هدف اصلی آن حفظ زیستگاه طبیعی و حیاتوحش است. ازاینرو در این منطقه بهجز مسیرهای مناسب طبیعتگردی و پیادهروی، امکانات دیگری وجود ندارد.
جاهای دیدنی نزدیک پارک ملی بمو
پارک ملی بمو به دلیل قرارگیری در شمالشرق شیراز و در مسیر شیراز به مرودشت، دسترسی مناسبی به تعدادی از جاذبههای تاریخی و گردشگری فارس دارد؛ بنابراین میتوانید در یک روز علاوه بر گشتوگذار در بمو، برخی از این جاذبههای دیدنی اطراف شیراز را هم ببینید. نزدیکترین جاذبهها به این پارک عبارتاند از:
- تخت جمشید: حدود ۳۶ کیلومتر
- نقش رستم: حدود ۴۰ کیلومتر
- دروازه قرآن شیراز: حدود ۳۷ کیلومتر
- باغ ارم: حدود ۴۰ کیلومتر
- باغ جهاننما: حدود ۳۷ کیلومتر
- باغ دلگشا: حدود ۳۹ کیلومتر
- باغ عفیفآباد: حدود ۴۷ کیلومتر
سخن آخر
پارک ملی بمو یکی از ارزشمندترین مناطق طبیعی استان فارس و زیستگاه گونههای متنوع جانوری و گیاهی است. نزدیکی این منطقه به شیراز و قرارگیری در مسیر جاده شیراز–مرودشت، باعث شده بمو گزینهای مناسب برای علاقهمندان به طبیعت و حیاتوحش باشد. بااینحال، چون این پارک، یک منطقه حفاظت شده است، بازدید از بخشهای مختلف آن تابع قوانین اداره محیطزیست است؛ بنابراین بهتر است پیش از برنامهریزی، شرایط و امکان بازدید را بررسی کنید.
سوالات متداول
ثبت دیدگاه اولین نفر باشید که نظر میدهید.