بهاره بهرامی استان ایلام به دلیل طبیعت کوهستانی، جنگلهای بلوط، تنگهها و آبشارهای زیبا، یکی از بکرترین مقاصد گردشگری غرب ایران بهحساب میآید. خوشبختانه برخلاف بسیاری از مقاصد گردشگری معروف کشور، هنوز بخش زیادی از طبیعت ایلام دستنخورده باقیمانده و به همین دلیل یکی از بهترین جاها برای علاقهمندان به طبیعتگردی بهحساب میآید.
اگر شما هم از این دسته از افراد هستید یا اینکه تاکنون به ایلام سفر نکردهاید، توصیه میکنیم ادامه مطلب را از دست ندهید. در این مطلب قصد داریم درباره آبوهوا، مسیرهای دسترسی، بهترین زمان سفر، جاذبههای گردشگری، غذاهای محلی، هتلها، رستورانها و سوغاتیهای این استان صحبت کنیم.
ایلام کجاست؟
ایلام یکی از استانهای غرب ایران است که از غرب با کشور عراق، از شمال با کرمانشاه، از شرق با لرستان و از جنوب با خوزستان هممرز است. مرکز این استان، شهر ایلام است که در میان رشتهکوههای زاگرس قرار دارد. ایلام به دلیل اینکه در ارتفاع قرار گرفته، آبوهوای معتدلتری نسبت به بسیاری از مناطق غرب و جنوب غرب کشور دارد.
تاریخچه ایلام
استان ایلام پیشینهای چند هزارساله دارد و بخش مهمی از سرزمین باستانی عیلام به شمار میرود. این منطقه در دورههای مختلف تاریخ از حکومت عیلامیان گرفته تا ساسانیان و قاجار، همواره اهمیت سیاسی و فرهنگی زیادی داشته و به همین دلیل است که آثار تاریخی متعددی از این دوران در این استان وجود دارد. شهر امروزی ایلام در دوره قاجار و به دستور غلامرضا خان والی توسعه یافت و پس از تقسیمات کشوری، ایلام بهعنوان مرکز این استان انتخاب شد.
| اطلاعات کلی استان ایلام | |
| مرکز استان | شهر ایلام |
| موقعیت جغرافیایی | غرب ایران، هممرز با عراق |
| آبوهوا | کوهستانی و معتدل در بیشتر مناطق؛ گرمتر در نواحی جنوبی |
| بهترین زمان سفر | بهار و اوایل پاییز |
| مدت زمان پیشنهادی سفر | ۳ تا ۴ روز |
| زبان رایج | کردی (گویشهای مختلف) و فارسی |
| فرهنگ مردم | مهماننواز، با آداب و رسوم کردی و لری |
| سوغات معروف | گلیم نقشبرجسته، روغن حیوانی، عسل، بژی برساق |
| غذاهای محلی | دنده کباب، جگر وز، شله امیری، ترخینه |
مسیرهای دسترسی به ایلام
برای سفر به ایلام میتوانید از خودروی شخصی، اتوبوس یا هواپیما استفاده کنید؛ بنابراین انتخاب بهترین روش به مبدأ سفر، بودجه و مدت زمان موردنظرتان بستگی دارد. در ادامه بیشتر راجع به این موضوع صحبت خواهیم کرد.
سفر به ایلام با خودروی شخصی
اگر با خودروی شخصی سفر میکنید و مبدأ شما تهران است، بهترین مسیر این است که به ترتیب شهرهای ساوه، همدان و کرمانشاه را پشت سر بگذارید تا در نهایت به ایلام برسید. فاصله تهران تا ایلام حدود ۶۷۰ کیلومتر است و طی کردن آن بسته به شرایط بین ۹ تا ۱۰ ساعت طول میکشد.
نکته: بخشهایی از مسیر کوهستانی است، بنابراین در فصل زمستان باید وضعیت جاده و شرایط آبوهوا را بررسی کنید.
سفر به ایلام با اتوبوس
اتوبوس یکی از ارزانترین راههای سفر به ایلام است. شما میتوانید خیلی راحت یک بلیط اتوبوس تهران به ایلام تهیه کنید و راهی سفر شوید؛ البته از شهرهای دیگری مانند کرمانشاه، اهواز، همدان و خرمآباد هم میتوانید با اتوبوس به ایلام سفر کنید.
سفر به ایلام با هواپیما
راحتترین راه سفر به ایلام این است که یک بلیط هواپیما تهران ایلام خریداری کنید. فرودگاه شهدای ایلام بهطور منظم میزبان پروازهای تهران – ایلام است و در برخی روزها هم از سایر شهرها پرواز دارد. مدت زمان پرواز تهران تا ایلام حدود یک ساعت است.
| فاصله ایلام تا شهرهای مهم | ||
| شهر | فاصله تقریبی | زمان سفر با خودرو |
| تهران | ۶۷۰ کیلومتر | ۹ تا ۱۰ ساعت |
| کرمانشاه | ۱۷۰ کیلومتر | ۲.۵ تا ۳ ساعت |
| خرمآباد | ۲۵۰ کیلومتر | ۴ ساعت |
| اهواز | ۴۵۸ کیلومتر | ۶ ساعت |
| همدان | ۳۵۶ کیلومتر | ۵ ساعت |
| سنندج | ۲۹۵ کیلومتر | ۴ ساعت |
جاهای دیدنی ایلام
ایلام به دلیل قرار گرفتن در دامنه رشتهکوه زاگرس و پیشنیه تاریخی چند هزارسالهاش، جاذبههای طبیعی و تاریخی زیادی دارد. در جدول زیر به معروفترین جاذبه های دیدنی ایلام اشاره خواهیم کرد.
| نام جاذبه | فاصله از مرکز ایلام | آدرس | نوع جاذبه | بهترین فصل بازدید |
| تنگه کافرین | حدود ۸۰ کیلومتر | ۱۵ کیلومتری شمال شهر بدره، در جاده ایلام به سمت دره شهر | طبیعی | بهار و پاییز |
| تنگه رازیانه | حدود ۵۰ کیلومتر | ۵۰ کیلومتری ایلام و در جاده درهشهر- ایلام | طبیعی | بهار |
| کوه قلاقیران | حدود ۱۰ کیلومتر | ۵ کیلومتری غرب ایلام | طبیعی | بهار و پاییز |
| دره ارغوان | حدود ۸ کیلومتر | ۳ کیلومتری شمال شرقی ایلام | طبیعی | بهار |
| دریاچه سد ایلام | حدود ۲۵ کیلومتر | ۲۰ کیلومتری شرق ایلام | طبیعی | بهار و تابستان |
| آبشار گچان | حدود ۴۲ کیلومتر | ۱۵ کیلومتری شمال شهر ایلام | طبیعی | بهار |
| آبشار وهریز | حدود ۱۰ کیلومتر | ۵ کیلومتری جنوب ایلام | طبیعی | بهار |
| منطقه جنگلی ششدار | حدود ۱۴ کیلومتر | ۱۱ کیلومتری شمال غرب ایلام، جاده ایلام به کرمانشاه و ایوان، کنار کوه قلاقیران | طبیعی | بهار و پاییز |
| پارک جنگلی چغاسبز | حدود ۸ کیلومتر | ایلام، بزرگراه کمربندی شرقی | طبیعی | بهار و تابستان |
| منطقه حفاظتشده مانشت | حدود ۱۱ کیلومتر | شمال استان ایلام و در بین سه حوزه استحفاظی شهرستانهای ایلام، شیروان چرداول و ایوان | طبیعی | بهار و تابستان |
| غار زینگان | حدود ۴۴ کیلومتر | ۵ کیلومتری جنوب شرقی شهر صالحآباد، شهرستان مهران | طبیعی | بهار و تابستان |
| قلعه والی | داخل شهر | ایلام، در خیابان پاسداران | تاریخی | تمام سال |
| کاخ فلاحتی | داخل شهر | ایلام، خیابان آیتالله حیدری | تاریخی | تمام سال |
| قلعه اسماعیلخان | حدود ۱۲ کیلومتر | ایلام، بلوار دانشجو، بلوار پژوهش | تاریخی | بهار و پاییز |
| قلعه توت | حدود ۶ کیلومتر | جنوب روستای بانقلان، از توابع شهر ایلام | تاریخی | بهار |
| قلعه هزاردرب | حدود ۱۶۱ کیلومتر | شرق شهرستان دره شهر در استان ایلام | تاریخی | بهار و پاییز |
| سنگنوشته تختخان | حدود ۱۴۹ کیلومتر | جاده ایلام به مهران، در منطقهای به نام تخت خان | تاریخی | بهار و پاییز |
| طاق شیرین و فرهاد | حدود ۷۶ کیلومتر | شهرستان ایوان، بخش زرنه، روستای چهل زرعی، تنگ کوشک | تاریخی | بهار |
| موزه تاریخ طبیعی ایلام | داخل شهر | انتهای بلوار مدرس | فرهنگی | تمام سال |
بازارها و مراکز خرید ایلام
ایلام مراکز خرید بزرگ و لوکس زیادی ندارد، اما برای خرید سوغات، صنایعدستی، پوشاک و کالاهای روزمره گزینههای مناسبی را میتوانید در سطح شهر پیدا کنید. در جدول زیر میتوانید چند مورد از مراکز خرید این شهر را مشاهده کنید.
| نام بازار یا مرکز خرید | آدرس | نوع بازار | بیشترین نوع اقلام فروش |
| بازار بزرگ ایلام (بازار سعدی) | خیابان سعدی | بازار سنتی | پوشاک، پارچه، طلا، سوغات، صنایعدستی |
| بازار خیابان طالقانی | خیابان طالقانی | بازار خیابانی | پوشاک، کیف، کفش، لوازم آرایشی |
| پاساژ رضا | خیابان سعدی | مرکز خرید | پوشاک، کیف و کفش، لوازم شخصی |
| پاساژ مرکزی | خیابان تختی | مرکز خرید | پوشاک، لوازم دیجیتال و اکسسوری |
| پاساژ باغ اسلامی | خیابان طالقانی | مرکز خرید | پوشاک و کالاهای عمومی |
| مجتمع تجاری آفتاب | بلوار آزادی | مرکز خرید | پوشاک، لوازم خانگی و کالاهای مصرفی |
| بازار فردوسی | خیابان فردوسی | بازار محلی | پوشاک، کیف و کفش |
| بازار روز سیدالشهدا | خیابان سیدالشهدا، خیابان میمک | بازار محلی | مواد غذایی، پوشاک و کالاهای روزمره |
| بازارچه مرزی مهران | شهر مهران، مرز ایران و عراق | بازار مرزی | کالاهای وارداتی، لوازم خانگی، پتو و پوشاک |
غذاهای محلی ایلام
سبک غذاها در ایلام تحت تأثیر فرهنگ کردی و کوهستانی بودن منطقه است و به همین دلیل اغلب غذاها با مواد اولیه ساده، محصولات محلی، گوشت، حبوبات و سبزیهای کوهی تهیه میشوند.
اگر دوست دارید در سفر به ایلام، غذاهای جدیدی نوش جان کنید، توصیه میکنیم گزینههای زیر را امتحان کنید:
| نام غذا | مواد اصلی تشکیلدهنده غذا |
| جگر وز (جگروز) | جگر گوسفندی، چربی نازک شکمبه (وز) و ادویههای محلی |
| دنده کباب ایلامی | دنده گوسفندی، ادویههای محلی و مواد طعمدهنده |
| ترخینه | بلغور گندم، دوغ یا ماست، سبزیهای معطر و ادویه |
| شله امیری | ماش، برنج، پیازداغ و ادویههای محلی |
| خورشت تره کوهی | تره کوهی (ترگ)، گوشت گوسفندی، لپه و ادویه |
| شلکینه | آرد، شیر، روغن، تخممرغ و مواد محلی |
| بژی برساق | آرد، روغن یا کره محلی، شیر، تخممرغ و شکر |
| کله کنجی | کنجد، خرما یا شیره خرما |
رستورانهای معروف ایلام
در رستورانهای ایلام میتوانید انواع غذاهای ایرانی، کبابهای محلی، غذاهای سنتی کردی و همچنین فستفودها را امتحان کنید. بااینحال اگر میخواهید طعم اصیل غذاهای ایلامی را بچشید، بهتر است رستورانهایی را انتخاب کنید که غذاهای محلی مانند دندهکباب، جگر وز و انواع کباب را در منوی خود دارند.
در جدول زیر تعدادی از رستورانهای معروف ایلام را مشاهده خواهید کرد:
| نام رستوران | نوع غذا | آدرس |
| کبابی مراد | کباب و غذاهای ایرانی | ایلام، مهدیآباد |
| رستوران سعید (شعبه ۲) | ایرانی | ایلام، چالیمار، بلوار نماز، خ. هفتم |
| رستوران گیلانه | ایرانی | ایلام، محله چالیمار، میدان دفاع مقدس، روبروی کتابخانه مرکزی ایلام |
| سفرهخانه سنتی باران | سنتی و ایرانی | ایلام، میدان خیام |
| رستوران قبایل | ایرانی | ایلام، بلوار دانشجو، روبروی پمپ بنزین |
| رستوران پدر خوب | فستفود | ایلام خیابان پاسداران، جنب پارک کودک، پایینتر از چهارراه عبداللهی |
| کافه پیتزا شیل | فستفود و پیتزا | ایلام، میدان میلاد، بلوار دانشجو، روبروی فرهنگسرای جوان |
هتلها و اقامتگاههای ایلام
اگرچه هتلهای لوکسی در ایلام وجود ندارد، ولی هتلهای دو و سه ستاره این شهر امکانات مناسبی دارند. در جدول زیر تعدادی از هتلهای معروف ایلام را معرفی میکنیم:
| نام هتل | ستاره | آدرس |
| هتل زاگرس ایلام | ۳ ستاره | ایلام، میدان امام حسین، جنب پارک جنگلی چغاسبز |
| هتل دالاهو ایلام | ۲ ستاره | ایلام، خیابان فردوسی، نبش خیابان واسطی |
| هتل خلاش ایلام | ۲ ستاره | ایلام، خیابان آیتالله حیدری |
| هتل کربلا ایلام | ۲ ستاره | ایلام، خیابان شهید عبداللهی |
سوغات ایلام
سفر کردن بدون خرید سوغات محلی هیچ معنایی ندارد؛ بهخصوص اگر به ایلام که یک شهر کردنشین است، سفر کنید. از بهترین خوراکیهایی که میتوانید بهعنوان سوغات تهیه کنید، میتوان به روغن حیوانی، عسل کوهی، سقز محلی و شیرینیهای سنتی اشاره کرد. اگر هم به صنایعدستی علاقه دارید، میتوانید به سراغ گلیمهای نقش برجسته ایلام بروید.
پرطرفدارترین سوغاتیهای این شهر عبارتاند از:
- گلیم نقش برجسته ایلام
- روغن حیوانی (دان)
- عسل کوهی
- سقز محلی (بنیست)
- بژی برساق
- کله کنجی
- ترخینه
- جاجیم و نمد
برنامه پیشنهادی سفر به ایلام
تا اینجا ما جاذبهها، بهترین غذاها و بهترین رستورانهای ایلام را به شما معرفی کردیم؛ بنابراین میتوانید با توجه به زمان خود یک برنامهریزی دقیق داشته باشید.
بااینحال میتوانید از برنامه پیشنهادی ما هم استفاده کنید. ما در این برنامه مدت زمان سفر را هفت روز در نظر گرفتهایم تا بتوانید علاوه بر بازدید از جاذبههای معروف شهر ایلام، فرصت گشتوگذار در مناطق اطراف مانند بدره، درهشهر، آبدانان و ملکشاهی را هم داشته باشید.
| روز سفر | برنامه گردش از صبح تا ظهر | ناهار و رستورانگردی | برنامه گردش عصر تا شب |
| روز اول | مستقر شدن در هتل، بازدید از قلعه والی، کاخ فلاحتی و موزه تاریخ طبیعی | صرف ناهار در رستورانهای مرکز شهر و امتحان غذاهای محلی مانند دندهکباب | گشتوگذار در بازار سنتی ایلام، خرید سوغات و دیدن پارک ملت |
| روز دوم | بازدید از کوه قلاقیران، منطقه جنگلی ششدار و دره ارغوان | صرف ناهار در رستورانهای محلی ایلام یا صرف غذا در طبیعت | بازدید از پارک جنگلی چغاسبز و تماشای غروب در ارتفاعات اطراف شهر |
| روز سوم | حرکت به سمت بدره و بازدید از تنگه کافرین، قایقسواری و طبیعتگردی در مسیر رودخانه سیمره | صرف ناهار در رستورانهای محلی بدره یا همراه داشتن غذای سبک برای طبیعت | بازگشت به ایلام و استراحت در هتل |
| روز چهارم | حرکت به سمت درهشهر، بازدید از قلعه هزاردر، قلعه میرغلام هاشمی و آثار تاریخی منطقه | صرف ناهار در رستورانهای درهشهر | بازدید از تنگه رازیانه و مسیرهای طبیعی اطراف درهشهر هنگام بازگشت |
| روز پنجم | سفر به آبدانان و بازدید از دریاچه دوقلوهای سیاهگاو و طبیعت اطراف | صرف ناهار در آبدانان و امتحان غذاهای محلی منطقه | بازدید از مناطق طبیعی اطراف و بازگشت به ایلام |
| روز ششم | بازدید از ملکشاهی، نقش برجسته گلگل ملکشاهی، آبشار وهریز و جاذبههای طبیعی اطراف | صرف ناهار در رستورانهای محلی یا غذاهای سنتی ایلامی | بازگشت به ایلام، خرید و گشت شبانه در شهر |
| روز هفتم | دیدن جاذبههای باقیمانده مانند دریاچه سد ایلام یا روستاهای اطراف | صرف ناهار در یکی از رستورانهای معروف ایلام | استراحت و آماده شدن برای بازگشت |
نکته: این برنامه را میتوان بر اساس فصل سفر، شرایط آبوهوایی و سلیقه خود تغییر دهید؛ مثلاً میتوانید در فصل بهار و اوایل پاییز، زمان بیشتری برای طبیعتگردی در مناطق کوهستانی و تنگههای ایلام در نظر بگیرید.
جمع بندی
ایلام یکی از شهرهای غربی کشور است که به لطف طبیعت کوهستانی، جنگلهای بلوط، تنگههای طبیعی، آثار تاریخی و فرهنگ بومی منطقه، از بهترین مقاصد گردشگری این منطقه بهحساب میآید. سفر به این استان برای افرادی که اهل طبیعتگردی، عکاسی، آشنایی با فرهنگ محلی و بازدید از جاذبههای تاریخی هستند، قطعاً جذاب خواهد بود.
نکته پایانی اینکه بهترین زمان سفر به ایلام معمولاً فصل بهار و اوایل پاییز است که طبیعت استان در بهترین حالت قرار دارد و بنابراین با خیال راحت میتوانید از جاذبههای طبیعی دیدن کنید.
سوالات متداول
ثبت دیدگاه اولین نفر باشید که نظر میدهید.